تهران – در آستانه برگزاری سیوسومین دوره نمایشگاه بینالمللی قرآن کریم، نشست هماندیشی مهمی با حضور کارشناسان، مسئولان و فعالان برجسته قرآنی برگزار شد. هدف اصلی این گردهمایی، بررسی چالشها و ارائه پیشنهادات نوآورانه برای ارتقای کیفی و افزایش اثربخشی این رویداد مهم فرهنگی و دینی بود. این گفتگوها بر ضرورت تحول در رویکردها و استفاده از ابزارهای نوین برای جاری ساختن هرچه بیشتر معارف قرآنی در زندگی مردم و همچنین تقویت جایگاه بینالمللی نمایشگاه قرآن تمرکز داشت.

تحول دیجیتال و رویکردهای نوآورانه در نمایشگاه قرآن
حجتالاسلام حمیدرضا ارباب سلیمانی، معاون قرآن و عترت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، با تأکید بر ضرورت خروج نمایشگاه قرآن از رویکرد صرفاً دیداری و تکیه بر ابزارهای سنتی، خواستار گفتگو با نسل جدید به زبانی نو شد. وی استفاده از فناوریهای روز مانند هوش مصنوعی را برای ارائه کپسولی و ملموس معارف قرآنی به مخاطبان امروز، بهویژه جوانان، حیاتی دانست. معاون قرآن و عترت همچنین پیشنهاد ایجاد بخشی برای آموزش تولید پادکستهای قرآنی را مطرح کرد تا نمایشگاه قرآن نه تنها یک رویداد، بلکه آغازی برای فعالیتهای مستمر آینده باشد.
در همین راستا، پورمعین، قاری و فعال قرآنی، ضمن ابراز گلایه از عدم استفاده از فناوریهای نوین در حد و اندازه پتانسیل کشور، بر لزوم تولید محتوای جدید در حوزه نرمافزار و هنر برای نمایشگاه قرآن تأکید کرد. این دیدگاهها نشان میدهد که برای جذب و تأثیرگذاری بر مخاطب امروز، بهکارگیری ابزارهای دیجیتال و فرمهای هنری نوین از اولویتهای اصلی است.
کیفیتگرایی و لزوم برنامهریزی راهبردی برای نمایشگاه قرآن
محور دیگری که در این نشست مورد تأکید قرار گرفت، اولویتبخشی به کیفیت بر کمیت در برگزاری نمایشگاه قرآن بود. حجتالاسلام ارباب سلیمانی بر اهمیت برنامهریزی راهبردی از هماکنون برای سالهای آینده و اندازهگیری تأثیر واقعی نمایشگاه بر زندگی مردم تأکید کرد. وی افزود که موفقیت نمایشگاه قرآن تنها با حضور تعداد بازدیدکنندگان سنجیده نمیشود، بلکه باید دید تا چه میزان توانسته در عمق زندگی مردم نفوذ کند.
اصغر امیرنیا، سرپرست معاونت قرآن و عترت وزارت ارشاد، نیز تدوین «نظام نوشته نمایشگاهی» را برای امکان مقایسه و ارتقای دورههای مختلف نمایشگاه بینالمللی قرآن کریم ضروری دانست. این سند راهبردی میتواند به حفظ هویت و شناسنامه آثار کمک کرده و مبنایی برای بهبود مستمر فراهم آورد.
از چالش محتوا تا اهمیت برگزاری سالانه نمایشگاه قرآن
در بخشی از این نشست، چالشهای محتوایی و پیشنهادات سازنده برای پویایی نمایشگاه قرآن مورد بحث قرار گرفت. پورمعین با اشاره به آنچه "فقر محتوا" نامید، پیشنهاد دو ساله شدن نمایشگاه قرآن را مطرح کرد تا زمان کافی برای تولید محتوای غنی فراهم شود. او بین "تبلیغ" (مانند پلاکارد زدن) و "ترویج" (انس با قرآن) تمایز قائل شد و بر تولید آثار نوین و فاخر تأکید کرد.
در مقابل، سیدمهدی خواجهپیری، فعال و استاد قرآن، به شدت با ایده دو ساله شدن نمایشگاه قرآن مخالفت کرد و آن را به مثابه تضعیف اراده جمعی در برگزاری این رویداد مهم دانست. او با اشاره به رشد کیفی و کمی نمایشگاه بینالمللی قرآن کریم در سالهای اخیر، خصوصاً در دولت شهید رئیسی، بر اهمیت برگزاری سالانه آن به عنوان یک "قله" برای فعالیتهای قرآنی کشور تأکید کرد. از نگاه وی، مشکل اصلی نه در کمبود بودجه، بلکه در "اراده" است که نباید تضعیف شود. وی همچنین لزوم بسیج همه ظرفیتهای قرآنی کشور برای برگزاری باشکوه نمایشگاه قرآن را خاطرنشان ساخت.
نقشآفرینی رسانهها و تأمین زیرساختهای مناسب در شکوه نمایشگاه قرآن
حجتالاسلام والمسلمین محمدرضا حشمتی، معاون سابق قرآن و عترت، تعیین «مکان ثابت و شأندار» برای برگزاری نمایشگاه قرآن و برنامهریزی بلندمدت را از الزامات اساسی دانست. او بر این باور است که نمایشگاه قرآن باید آینه تمامقد فعالیتهای قرآنی کشور در طول سال باشد و تعامل مستمر با نهادهای قرآنی را برای تحقق این امر ضروری برشمرد.
عباس نظری، استاد و فعال قرآنی، با ابراز امیدواری به برگزاری قدرتمند دوره سیوسوم، از کمتوجهی رسانهها و چهرههای قرآنی به نمایشگاه قرآن گلایه کرد. وی تأکید کرد که حضور پررنگتر چهرهها و پوشش گستردهتر رسانهها، حتی از شبکههای عمومی، میتواند موج رسانهای مثبتی ایجاد کند. او همچنین پیشنهاد احیای طرحهای تشویقی مانند بنهای خرید را برای جذب بیشتر مخاطبان به نمایشگاه قرآن مطرح کرد. نظری با تلاوت آیه ۵۷ سوره یونس، قرآن را شفابخش دردهای جوامع بشری دانست و بر لزوم پناه بردن به این کتاب آسمانی برای رهایی از فرهنگ دنیاطلبی و خودخواهی تأکید کرد.
جمعبندی پیشنهادات کلیدی:
نوآوری فناورانه: استفاده از هوش مصنوعی، پادکست و سایر ابزارهای نوین برای ارائه ملموستر معارف قرآنی و جذب نسل جوان.
برنامهریزی استراتژیک: تدوین سند راهبردی، اندازهگیری تأثیر نمایشگاه و اولویتبخشی به کیفیت بر کمیت.
تقویت محتوا و رسانه: تولید محتوای هنری و نرمافزاری جدید، افزایش ضریب رسانهای فعالیتهای قرآنی و حضور فعالتر چهرهها.
زیرساخت و رویکرد جامع: تعیین مکان ثابت و شایسته، ایجاد فضایی معنوی و نشاطبخش، و دعوت از نمایندگان ادیان مختلف برای گفتوگوی بینالادیانی.
این پیشنهادات در مجموع، بر لزوم یک رویکرد جامع و تحولآفرین برای برگزاری نمایشگاه بینالمللی قرآن کریم تأکید دارند تا این رویداد بتواند نقش خود را در ترویج فرهنگ قرآنی و پاسخگویی به نیازهای معنوی جامعه، بهویژه در عصر حاضر، به بهترین شکل ایفا کند.
مطالب مرتبط
- تقویت سرمایهگذاری با رویکرد احیاگری در گردشگری مازندران
- داریوش ارجمند خادم افتخاری مسجد جمکران شد
- ۱۰ فیلم برتر مردمی روز دوم جشنواره فیلم کوتاه تهران معرفی شدند
- تقویت سرمایهگذاری با رویکرد احیاگری در گردشگری مازندران

رضا حبیبی، از روزنامهنگاران جوان و آیندهدار در عرصه رسانه است که با انرژی و اشتیاق فراوان در مجله خبری مشغول به فعالیت است. او با تسلط بر ابزارهای نوین خبری و شبکههای اجتماعی، به سرعت توانسته جایگاه خود را به عنوان یک خبرنگار فعال و تأثیرگذار تثبیت کند.